DİYARBAKIR HABER- Yaz mevsimiyle birlikte etkisini artıran yüksek hava sıcaklıkları, yalnızca fiziksel sağlığı değil psikolojik dengeyi de ciddi şekilde etkiliyor. Uzman Klinik Psikolog Sadık Sun, sıcak havaların insan psikolojisi üzerindeki etkilerine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu.
Toplumda birçok kişinin mevsim değişikliklerinin ruh sağlığı üzerindeki etkisinin farkında olmadığını belirten Sun, yaz aylarında yaşanan bunalmışlık hissinin yalnızca sıcaklıktan kaynaklanan fiziksel bir durum olmadığını, aynı zamanda psikolojik süreçleri de doğrudan etkilediğini söyledi.
"Beyin sıcakla mücadele ettiği için bilişsel performans düşüyor"
Aşırı sıcaklarda insan vücudunun önceliğinin kendisini serin tutmak olduğunu ifade eden Sun, bu durumun beyin fonksiyonlarını da etkilediğini belirterek şunları söyledi: "Vücut sıcakla mücadele ederken terleme gibi mekanizmaları devreye sokuyor. Bu süreçte beynin bilişsel performansında düşüş yaşanabiliyor. Dikkat dağınıklığı artıyor, odaklanma zorlaşıyor ve problem çözme becerileri zayıflıyor."
Sıcak ortamlarda bulunan kişilerin serin ortamlardaki kişilere göre aynı zihinsel performansı göstermekte zorlandığını ifade eden Sun, bunun bilimsel araştırmalarla da desteklendiğini dile getirdi.
"Uyku bozukluğu tahammül seviyesini azaltıyor"
Yüksek sıcaklıkların en önemli etkilerinden birinin uyku kalitesini düşürmesi olduğunu vurgulayan Sun, yeterince dinlenemeyen bireylerin ertesi gün hem fiziksel hem de zihinsel olarak yorgun hissettiklerini söyledi.
Uyku düzensizliğinin dikkat eksikliği, odaklanma sorunları ve karar verme becerisinde zayıflamaya yol açtığını belirten Sun, bunun da insanların tahammül seviyesini düşürdüğünü ifade etti.
"Şiddet ve suç olayları sıcak havalarda artabiliyor"
Araştırmaların sıcak havalarda saldırgan davranışların arttığını ortaya koyduğunu söyleyen Sun, şu değerlendirmede bulundu: "İnsanların verdiği tepkiler her zaman yalnızca yaşanan olaylarla ilgili değildir. Kişinin yorgunluğu, uykusuzluğu ve sıcak nedeniyle yaşadığı fiziksel zorlanma da öfke kontrolünü olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle kavga, şiddet ve bazı suç olaylarında sıcak havalarda artış görülebiliyor."
"Sosyal medya kıyaslamaları depresyonu tetikleyebilir"
Yaz aylarında tatil paylaşımlarının sosyal medyada yoğunlaştığına dikkat çeken Sun, ekonomik nedenlerle tatile gidemeyen bireylerin kendilerini başkalarıyla kıyaslayabildiğini söyledi. Bu kıyaslamaların mutsuzluk hissini artırabileceğini belirten Sun, "Kişi sürekli başkalarının mutlu anlarını gördüğünde kendi yaşamını yetersiz hissetmeye başlayabiliyor. Bu durum depresif duyguları tetikleyebilir." dedi.
"Bazı psikiyatrik hastalıklar da tetiklenebiliyor"
Aşırı sıcakların yalnızca ruh halini değil bazı psikiyatrik rahatsızlıkları da etkileyebileceğini ifade eden Sun, özellikle bipolar bozukluğun manik dönemlerinin ve panik atak belirtilerinin sıcak havalarda daha kolay tetiklenebileceğini söyledi. Terleme ve sıcak basması gibi belirtilerin panik bozukluğu yaşayan kişiler tarafından kriz olarak algılanabileceğini belirten Sun, bu nedenle birçok kişinin acil servislere başvurabildiğini ifade etti.
Uzmandan yaz ayları için önemli öneriler
Vatandaşlara önemli tavsiyelerde bulunan Uzman Klinik Psikolog Sadık Sun, sıcak havalarda tamamen eve kapanmanın doğru olmadığını söyledi.
Sun, şu önerilerde bulundu:
Günün serin saatlerinde mutlaka dışarı çıkılarak sosyalleşilmeli.
Yakın arkadaşlar ve aile bireyleriyle vakit geçirilmeli.
Spor tamamen bırakılmamalı, sabah erken saatlerde veya güneş battıktan sonra hafif egzersiz yapılmalı.
Her gün aynı saatlerde uyuyarak uyku düzeni korunmalı.
Sosyal medya ve ekran kullanımına sınır getirilmeli.
Gün içinde yeterli miktarda su tüketilmeli.
Rahatlatıcı etkisi nedeniyle papatya ve melisa çayı tercih edilebilir.
Yaz sıcaklarının yalnızca fiziksel değil ruhsal sağlığı da etkilediğini hatırlatan Sun, vatandaşların psikolojik belirtileri önemsemeleri ve gerekli durumlarda profesyonel destek almaktan çekinmemeleri gerektiğini sözlerine ekledi.