Kurban Bayramındaki gelenekler, genel hatlar itibariyle Ramazan Bayramına benzer, farklı olan kısım bu bayramda durumu müsait olan kişilerin kurban kesmeleridir. Geleneksel Bayramların Halk Hayatındaki Rolü, kurban kesmesidir.
Nevroz Bayramı, Ramazan Bayramı ve Kurban Bayramı geleneksel bayramlar olup, zamanı, kutlanma şekli ve teması yönünden farklılıklara sahiptir. Eski tarihi dönemlerden beri bu bayramları kutlamakla birlikte; tarihsel gelişim sürecinde Aryan kültürünün bir parçası haline gelmiştir. Bayramlar vasıtasıyla toplumda birliktelik ruhu artmakta, milli bilinç oluşmakta ve sosyal ilişkiler gelişmektedir.
Halkın yaşamıyla yakından ilişkili olan bayramların rolünü, birkaç maddeyle özetlemek gerekirse;
2.1. Geleneksel bayramlar; aile, mahalle, köy ve hatta tüm milletin fertlerini esas alan bir halk bayramı olup fertler arasındaki ilişkileri düzenler ve dostluk, birliktelik duygularını güçlendirir. Bayramlar, sadece eğlenmek ve sadece hoşça vakit geçirmek amacıyla geçirilen günler değildir.
Bayramlar, küçüklerin, komşuların, çocukların, meslektaşların ve yurttaşların ilişkilerini düzenleyip kişiler arasındaki sorunların giderilmesine vesile olur. Tarihi geçmişinden beri dostluk ve arkadaşlığı önemseyen bir milletiz.
Halk arasında bu tip dostluğun,birlikteliğin önemini vurgulayan atasözleri bulunmaktadır. bu aynı zamanda bir toplumsal tasavvurun,bayramlara yansımasıdır.
Her yıl Nevroz Bayramı geldiğinde, organize olunur ve mahalledeki önemli meseleler halledilmeye çalışılır. O yıl çiftçiliğin nasıl yapılacağına ve zor hava şartlarıyla, nasıl mücadele edileceğine karar verilir. Eski yollar, köprüler onarılır, suyolları temizlenir ve tarım faaliyetleri için gerekli hazırlıklar yapılır.
Düşkün ve fakirlere, bireysel olarak ya da topluca yardımlar yapılır. Ramazan ve Kurban Bayramlarında da çokça yardım yapılır. İslamiyete göre her kişi, malının zekâtını vermekle yükümlüdür.
Arife günü veya Bayram namazı kılınıncaya kadarki süre, zekât vermek için en uygun zamandır.
Ramazan ve Kurban Bayramları, beraberlik duygusunu güçlendirirken kişinin maddi durumuna bakmaksızın herkesin aynı bayram sevincini yaşamasını sağlar. Zenginin fakire yaptığı bayram ziyaretleri de her iki grup arasındaki münasebeti geliştirir.
Ramazan ve Kurban Bayramlarında kavga etmek, kumar oynamak, içki içmek zina yapmak, ve hoş olmayan davranışlarda bulunmak yasaktır. Bayramlar, insanlara, mülayimliği ve misafirperverliği teşvik etmesi sebebiyle, toplumda düzenleyici rol oynar. Kişiler arasındaki küskünlük, dargınlık bayram vesilesiyle sona erer ve böylece dostluk mefhumu güçlenir. Kişiler arasındaki husumeti kaldırmak için geleneği vardır. Bu gelenek iki şekilde yapılır.
Komşular ve arkadaşlar küs olan kişilere nasihat eder ve arabuluculuk yapar, yine onların teşvikiyle iki taraftan biri diğerini evine çaya davet eder, davet edilen kişi de davete icabet eder, böylece küskünlük ortadan kalkar.
Topluma karşı zararlı bir şey yapan kişi, önde gelen kişileri ve mahalleliyi evine çaya davet eder ve herkesten özür diler. Gündelik yaşamında sıklıkla uygulanan bir gelenek olup özellikle küskünlerin barışması gereken bayramlarda daha çok yapılır.
Sonuç olarak geleneksel bayramların, emek, dostluk, iyilik ve mutluluk bayramı olduğunu ve halkın yaşamında önemli rolleri olduğunu söylemek mümkündür.
2.2. Bayramlarda gençlerin geleneksel kültürü öğrenmesi sebebiyle, bayramlar, gençlere ahlaki ve geleneksel değerlerin aktarıldığı bir mektep. Mahiyetindedir. Halk arasında mektebe gönder,
mektebe göndermezsen meşrebe gönder; şeklindeki atasözü yaygın olarak kullanılmakla birlikte; bu söz, meşrep dışındaki diğer sanatsal faaliyet ve toplantıların, gençlerin eğitimindeki rolünü vurgulamaktadır.
Gençler, bayramlar vasıtasıyla, çeşitli etkinliklere katılıp çeşitli ahlak ve görgü kurallarını öğrenme ve uygulama fırsatı bulurlar.
Bayramlarda misafirperverliğe özellikle önem gösterilir ve aileler her gün birkaç yerde misafir olur veya misafir ağırlarlar. Misafirliğe gitmeden önce ilk olarak anne-baba, kayınvalide-kayınpeder ziyaret edilir, ardından akrabalar ve komşulara gidilir.
Ayrıca çevredeki yoksul ve gariban kişiler de ziyaret edilir. Gençler, bu vasıtayla misafirlikteki görgü ve ahlak kurallarını, misafir ağırlamayı öğrenir ve sosyal ilişkilerini geliştirirler. Bu bağlamda bayramların gençlerin eğitildiği bir mektep olduğunu söylemek mümkündür.
Bayramlar süresince, yapılan önemli geleneklerden biri de kabir ziyaretleridir. Bu. ziyaretler hem dini bir özellik hem de geleneksel kültürün bir parçasıdır ve küçüklerin büyüklerini hatırlamasını sağlarken ;hayatın kısalığını ve insanın ansızın ölebileceğini hatırlatır.
2.3. Bayramlarda, mahalleler temizlenir, düzenlenir ve bu durum halkın yaşamında esenlik sağlar.
Her yıl bayram arifesinde önde gelen kişilerin nezaretinde, ihtiyacı olan kişilerin evleri, yollar ve köprüler onarılır, çevre temizliği yapılır.
Bayram arifesinde evlerde de bayram temizliği yapılır, gereksiz eşyalar ayıklanır, halılar yıkanır, her yer dip köşe temizlenir, havalandırılması gereken malzemeler güneşlendirilir ve mutfak eşyaları yeniden tanzim edilir. Bayramlarda kişisel temizlik de önemlidir.
Bayramlardaki önemli unsurlardan bir tanesi de yemek ikramıdır., Kurban Bayramında kurban eti, temizce muhafaza edilmelidir. Kurban için kesilecek hayvanlar, genellikle bayramdan bir iki ay önce alınıp beslenirler, böylece hayvanın beslenmesine dikkat edilmiş olur. Ayrıca kesilecek hayvanın sakat veya özürlü olmamasına da dikkat edilmelidir.
2.4. Bayramlarda tüketim fazla olduğundan alışveriş ve ticaret dolayısıyla esnafın geliri
fazla olur. Bayram hazırlıkları bayramdan ortalama iki ay önce başladığından bu sürede
kurbanlık hayvan ticareti de yapılır. Ayrıca bayram öncesi pazar alışverişi yapılır, çeşitli yiyecek ve giyecekler, mutfak eşyaları alınır.
2.5. Bayramlar, milli örf ve adetlerin renkli tarafını oluşturduklarından kültür turizminin gelişmesinde bir araç mahiyetindedirler.
Kültür turizmi son zamanlarda daha çok tercih edilmekle birlikte; Ülkeye kültür turizmi için gelen ziyaretçilerin sayısı azımsanmayacak ölçüdedir. Ülkedeki farklı kültürşerin veya azınlıkların her birinin kendine özgü bayram adetleri ve gelenekleri olup bu değerler, kültür turizmi bağlamında tanıtılması gereken ürünlerdir.
Böylece halk ekonomisine de katkı sağlanacaktır. Sonuç itibariyle; geleneksel bayramlar, emek, dostluk, mutluluk, esenlik, şefkat ve ahlak bayramıdır.
Son zamanlarda bayram geleneklerine tam olarak uyulmadığı görülmektedir. Bu noktada, toplum içerisinde görülen bu uygunsuz davranışların terkedilmesi; toplumun, sosyal rehabilitesi açısından, oldukça, önem arzeder.