Kaliteli bir uykunun oluşabilmesini sağlayan etkenlerin başında uyku pozisyonu gelir. Herhangi bir nörolojik sebep ya da uyku apnesi gibi bir rahatsızlık olmamasına rağmen yorgun, bitkin ve dinlenememiş olarak uyanmanın sebebi, ideal uyku pozisyonunda uyumamak olabilir. Peki, hangi pozisyonda uyursak uyku kalitesi olumsuz etkilenmez?
Aslına bakarsanız, ideal uyku pozisyonu için tek bir genelleme yapmak doğru değildir. Zira her insan farklı fizyolojik özelliklere sahip olduğundan, doğru uyku pozisyonu da kişiden kişiye farklılık göstermektedir.
SIRT ÜSTÜ YATMAK: AVANTAJLARI VE DEZAVANTAJLARI NELERDİR?
İnternet üzerinde çeşitli kaynaklar araştırıldığında, “Sırt üstü yatmak doğru mu?” sorusuna birbirine zıt cevaplar görebilirsiniz. Kimi kaynaklar “en doğru yatış pozisyonu” olarak sırt üstü yatmayı gösterirken, bazı kaynaklar bu yatış pozisyonunu doğru bulmamaktadır.
Örneğin, Amerikan Ulusal Sağlık Enstitüsü (NIH) tarafından yapılan araştırmada, en doğru yatış pozisyonunun sırt üstü yatmak olduğu belirtilmektedir. Fakat sırt üstü yatarken dizlerinizin alt kısmına bir yastık koymazsanız, gün içinde bel ağrısı problemi yaşayabilirsiniz.
YÜZ ÜSTÜ YATMAK: NEDEN TAVSİYE EDİLMİYOR?
Yüz üstü yatmak genelde horlama problemi olan kişilerin gerçekleştirdiği bir eylemdir. Uyku üzerine yapılan araştırmalara katılan deneklerin en fazla %7’si yüz üstü yatmıştır; ancak bu deneklerden hiçbiri uykuda geçirdiği toplam sürenin %10’undan fazlasını yüz üstü uyuyarak geçirmemiştir.
Solunum Zorluğu: Yüz üstü uyumak, uyku esnasında solunumun gerçekleşmesini zorlaştırır. Bebeklerin uzun süre yüz üstü pozisyonda uyuması ise solunum yetmezliğine bağlı olarak ölümle sonuçlanabilir.
Omurga ve Bel Sağlığı: Bu pozisyonda uyurken omurga desteklenmediğinden dolayı bel ağrıları yaşamak olasıdır. Hatta omurgadaki sinir deliklerinin sıkışması sonucu bel fıtığı rahatsızlığı ortaya çıkabilir. Tıpta “hiperekstansiyon” olarak isimlendirilen bel omurlarının aşırı derecede arkaya bükülmesi sorunu da, uzun süre yüz üstü uyumanın olası sonuçlarından biridir.
Özetlemek gerekirse; yüz üstü yatmak hekimlerce tavsiye edilen bir yatış pozisyonu değildir.
SAĞ TARAFA YATMAK
Uzmanlar tarafından en çok önerilen ve en sağlıklı bulunan yatış pozisyonudur. Uyku esnasında kan dolaşımı en iyi bu pozisyonda gerçekleşir. Reflüyü kısmen azaltan bu uyku pozisyonu, horlamanın ve uyku felcinin de kısmen önüne geçmektedir.
Bu pozisyonda uyurken dizlerin hafif karın kısmına çekilmesi, yani cenin pozisyonu alınması tavsiye edilir. Ayrıca dizlerin arasına konulacak bir yastık ile omurganın en doğru pozisyonda konumlanması sağlanır. Bununla birlikte, gebelere de sağlıklı bir hamilelik dönemi geçirmesi ve bebeğin sağlığı için bu uyku pozisyonu önerilmektedir.
SOL TARAFA YATMAK
Kalp hastaları için tavsiye edilen bir uyku pozisyonu olan sol tarafa yatarak uyumak, hamile kadınlar ve reflü problemi yaşayanlar için pek tavsiye edilmemektedir. Kalp hastaları için önerilmesinin nedeni, bu pozisyonda kan dolaşımının görece daha yavaş olmasıdır.
Kronik kalp rahatsızlıkları olan kişilere sağa yatarak uyumak önerilmez; zira o pozisyonda kan dolaşımı daha hızlı olduğundan kalp olması gerekenden fazla çarparak olumsuz sonuçlar doğurabilir. Sol tarafa yatarak uyunduğunda ise uyku felci ve horlama problemi daha az ortaya çıkmaktadır. Bu pozisyonda uyurken de tıpkı sağ tarafa yatma pozisyonunda olduğu gibi dizler hafifçe karın bölgesine doğru çekilmelidir.
KOLLAR UYURKEN HANGİ POZİSYONDA OLMALI?
Eğer sabah kalktığınızda kollarınız uyuşuyor ya da şiddetli bel ağrısı yaşıyorsanız, bu durum kollarınızın uyku esnasında doğru pozisyonda olmamasından kaynaklanıyor olabilir.
Uyurken kollar vücut ile birlikte paralel uzanmalıdır. Kollarınızı başınızın üstüne uzatarak yatmanız veya kollarınızın üzerine yatmanız halinde tendon ve sinir sıkışmalarının oluşması olasılık dahilindedir. Ayrıca kolunuzdaki damarlarda sağlıklı kan dolaşımı olamayacağından farklı damar ve doku rahatsızlıkları da ortaya çıkabilir.
