DİYARBAKIR HABER - Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası (DTSO), 2026 yılı Şubat ayına ilişkin ihracat verilerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan verilere göre Türkiye’nin Irak’a yaptığı ihracatta dikkat çekici bir gerileme yaşandı.
Şubat 2025 ile kıyaslandığında, Şubat 2026’da Türkiye’nin Irak’a gerçekleştirdiği ihracat yüzde 25,5 oranında düştü. Irak pazarındaki bu daralma, özellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki ihracatçı şehirleri daha güçlü şekilde etkiledi.
Bölgenin önemli ticaret merkezlerinden biri olan Diyarbakır’da ise düşüş daha sert oldu. Aynı dönemde Diyarbakır’ın Irak’a yaptığı ihracat yüzde 43 oranında geriledi.
Yeni gümrük sistemi ticaret dengelerini değiştirdi
Irak hükümetinin gümrük ve vergi sisteminde yaptığı köklü değişiklikler, ihracattaki gerilemenin başlıca nedenleri arasında gösteriliyor. Özellikle Federal Kürdistan Bölgesi üzerinden Irak’ın orta ve güney kentlerine yapılan ihracatın bu değişikliklerden ciddi şekilde etkilendiği belirtiliyor.
Irak yönetimi yılın başından itibaren birçok üründe yüksek oranlı gümrük vergileri uygulamaya başladı. Ayrıca Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı (UNCTAD) tarafından geliştirilen ASYCUDA sistemi devreye alındı.
Gümrük işlemlerini dijital ortama taşıyan sistemle birlikte, daha önce konteyner başına alınan sabit vergiler kaldırıldı. Bunun yerine ürünlerin HS kodlarına göre yüzdelik vergi sistemi uygulanmaya başlandı. Bu değişiklikle bazı ürünlerde vergi oranlarının yüzde 6,5’ten yüzde 30’a kadar yükseldiği ifade ediliyor.
Sanayiciler, yeni sistemin uygulamaya girmesiyle birlikte ticarette adeta ikinci bir gümrük kapısı oluştuğunu ve bunun ticaret hacmini olumsuz etkilediğini belirtiyor.
Diyarbakır Yeni Pazarlara Yöneliyor
Irak pazarındaki daralmaya rağmen Diyarbakır’ın bazı ülkelere yaptığı ihracatta önemli artışlar yaşandı. Verilere göre Almanya’ya ihracat yüzde 186, Çin’e ihracat yüzde 160 ve Libya’ya ihracat yüzde 285 oranında yükseldi.
Bu artışlar, Diyarbakır’ın ihracatta farklı pazarlara yönelme potansiyeline sahip olduğunu gösteriyor.
Kentte sanayi ve hammadde ağırlıklı ihracat yapısı dikkat çekerken, kimyevi maddeler ve mamulleri sektörü yüzde 53 büyüme kaydetti. Ayrıca madencilik ürünleri ihracatında da artış yaşandığı bildirildi.
