DİYARBAKIR HABER- Eğitim-Bir-Sen Diyarbakır Şubesi Kürtçe Komisyonu Başkanı Hüdai Morsümbül, Kürtçe öğretmenlerinin sayısında Diyarbakır özelinde önemli bir artış yaşandığını belirtti.
Morsümbül, geçen yıla kadar Diyarbakır genelinde yalnızca 8 Zazaca öğretmeni ile 34 Kurmancî öğretmeni bulunduğunu ifade ederek, yürüttükleri çalışmalar sonucunda yeni öğretmen normlarının açıldığını söyledi.
Morsümbül, “Kürtçe öğretmen sayısında Diyarbakır özelinde istediğimiz rakamlara yaklaşıyoruz. Geçen yıla kadar 8 tane Zazaca öğretmenimiz vardı tüm Diyarbakır genelinde. 34 tane de Kurmancî öğretmenimiz vardı. Yaptığımız çalışmayla Kurmancîde 27 yeni norm açtık, 5 tane de Zazaca öğretmeni normu açtık” dedi.
Yeni açılan normların ardından öğretmen atamalarının da aynı oranda artırılması için Personel Genel Müdürlüğü nezdinde süreci takip ettiklerini belirten Morsümbül, gelişmenin önemli olduğunu ifade etti.
“Sadece Diyarbakır’da 27 Kurmancî normuna ulaştık”
Morsümbül, Türkiye genelindeki Kürtçe öğretmeni normları ile Diyarbakır’daki yeni rakamları karşılaştırarak, geçen eğitim-öğretim yılında Türkiye genelinde yalnızca 28 Kurmancî öğretmeni normunun açık olduğunu söyledi.
Bu yıl ise Diyarbakır merkez ve çevre ilçelerinde 27 Kurmancî öğretmeni normuna ulaşıldığını belirten Morsümbül, bunun önemli bir gelişme olduğunu dile getirdi.
Okullara Kürtçe seçmeli ders çağrısı
2026-2027 eğitim-öğretim yılının başlamasına kısa süre kala ortaokullardaki idarecilere de çağrıda bulunan Morsümbül, öğretmenler kurulu toplantılarında Kürtçe seçmeli derslerin gündeme alınmasını istedi.
Morsümbül, okul yöneticilerinden gelecek hafta yapılacak öğretmenler kurulu toplantılarında Kürtçe seçmeli derslerin önerilmesini ve kurul kararıyla hayata geçirilmesini talep etti.
Ders kitabı temini konusunda da destek sağlayabileceklerini belirten Morsümbül, Eğitim-Bir-Sen bünyesindeki Kürtçe Eğitim Öğretim Takip Komisyonu ile iletişime geçilebileceğini söyledi.
Morsümbül, okullarda Kürtçe seçmeli derslerin açılması için öğretmenler kurulunun kararının yeterli olduğunu savunarak, tereddüt yaşayan öğretmen ve yöneticilerin kendilerine ulaşabileceğini ifade etti.
Ayrıca ocak-şubat döneminde seçmeli ders tercihlerine ilişkin form dağıtım sürecini de takip edeceklerini belirtti.
“Kürtçe öğretmeni Kürtçe konuşamıyor”
Açıklamasının devamında Kürtçe öğretmenlerinin yetiştirilme sürecine ilişkin eleştirilerde bulunan Morsümbül, Türkiye’de beş üniversitede Kürtçe öğretmenliği alanında lisans eğitimi verildiğini söyledi.
Morsümbül’ün verdiği bilgilere göre bu üniversiteler arasında Tunceli Munzur Üniversitesi, Muş Alparslan Üniversitesi, Bingöl Üniversitesi, Mardin Artuklu Üniversitesi ve Diyarbakır Dicle Üniversitesi bulunuyor.
Söz konusu bölümlerde her yıl toplam 197 kontenjanla öğrenci kabul edildiğini belirten Morsümbül, buna karşın bölümlere kayıt yaptıran öğrencilerin önemli bir bölümünün eğitimlerini tamamlamadığını ifade etti.
Birinci sınıfa devam eden öğrenci sayısının genellikle 50-60 arasında kaldığını belirten Morsümbül, beş üniversitenin toplamında mezun olan öğrenci sayısının ise 20-25’i geçmediğini söyledi.
“Bazı öğretmenler dili konuşmayı bilmiyor”
Morsümbül, eğitimini tamamlayarak Kürtçe öğretmeni olarak atanan bazı kişilerin Kürtçe konuşma konusunda yeterli olmadığını ileri sürdü.
“Eğitimden geçen, Kürtçe öğretmeni lisans diploması sahibi olan, sınava girip ataması gerçekleşen Kürtçe öğretmenin Kürtçe konuşmasını bilmiyor” diyen Morsümbül, bazı öğretmenlerin ise dili oldukça iyi konuştuğunu ifade etti.
Ancak sorunun yalnızca dili konuşabilmekle sınırlı olmadığını belirten Morsümbül, öğretmenlerin Kürt çocuk edebiyatı, Kürt edebiyatı, edebiyat tarihi ve dilbilim tarihi konusunda da yeterli donanıma sahip olması gerektiğini savundu.
“Çocuklara hangi kitapları önereceksiniz?”
Özellikle 5, 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin Kürtçe öğrenmeye başlamasının ardından çocukların Kürtçe hikâye ve kitap okumak isteyeceğini belirten Morsümbül, öğretmenlerin bu konuda rehberlik yapabilmesi gerektiğini söyledi.
Morsümbül, öğretmenlerin yalnızca dili öğretmesinin yeterli olmadığını, aynı zamanda öğrencilerin yaş grubuna uygun Kürtçe edebiyat eserlerini bilmeleri ve takip etmeleri gerektiğini dile getirdi.
Zazaca öğretmenlerine “Malmîşanî” eleştirisi
Morsümbül, Zazaca öğretmenlerinin alan bilgisine ilişkin de dikkat çeken eleştirilerde bulundu.
Zazaca çalışmaları açısından önemli isimlerden biri olarak değerlendirdiği Malmîsanij/Malmîşanî’nin bazı Zazaca öğretmenleri tarafından tanınmadığını ileri süren Morsümbül, Vate dergisi ve Vate Yayınları çevresinde yürütülen çalışmaların da bilinmesi gerektiğini söyledi.
Morsümbül, Malmîsanij’in 1970’lerden günümüze Zazaca üzerine bilimsel ve sistematik çalışmalar yürüten isimlerden biri olduğunu belirterek, bu alanda öğretmenlik yapan kişilerin söz konusu çalışmalardan haberdar olması gerektiğini ifade etti.
“Bir tane Zazaca çocuk kitabı bile okumamışsınız”
Zazaca yayınların sayısının sınırlı olduğunu belirten Morsümbül, mevcut eserlerin özellikle öğretmenler tarafından okunması gerektiğini vurguladı.
Zazaca çocuk edebiyatı alanında da eserlerin bulunduğunu ifade eden Morsümbül, öğretmenlerin öğrencilerine kitap önerebilmesi için bu eserleri tanıması gerektiğini söyledi.
Morsümbül, bazı öğretmenlerin hem Kürtçe konuşma konusunda yetersiz olduğunu hem de Kürt ve Zazaca edebiyatını takip etmediğini ileri sürerek, öğretmenlerin yalnızca diploma sahibi olmasının yeterli olmadığını savundu.
Açıklamasının sonunda Kürtçe seçmeli derslerin okullarda daha fazla hayata geçirilmesi çağrısını yineleyen Morsümbül, yeni açılan öğretmen normlarının atamalarla desteklenmesi gerektiğini belirtti.
