DİYARBAKIR HABER - Diyarbakır’daki Hevsel Bahçeleri’nde yaşayan Beyaz öncü kelebeğinin çiftleşmeden ergin hale gelmesine kadar uzanan yaşam döngüsü, doğa fotoğrafçısı ve araştırmacı Muhammed Yalçın tarafından fotoğraf ve videolarla kayıt altına alındı. Yaklaşık 18 ila 35 gün süren bu süreç, bölgenin biyolojik çeşitliliğine ilişkin önemli görüntüler ortaya koydu.
Diyarbakır’ın doğal mirasları arasında yer alan Hevsel Bahçeleri, bu kez bir kelebeğin yaşam öyküsüyle gündeme geldi. Doğa fotoğrafçısı ve araştırmacı Muhammed Yalçın, uzun süreli çalışmasıyla Beyaz öncü kelebeğinin üreme ve gelişim aşamalarını takip ederek görüntüledi.
Bölgede kelebekler, böcekler ve henüz bilimsel literatüre girmemiş endemik bitkiler üzerine araştırmalar yapan Yalçın, bu yıl özellikle Beyaz öncü kelebeğinin çiftleşmesinden yetişkin hale gelmesine kadar geçen süreci belgeledi.
Beyaz öncü kelebeği Diyarbakır’da görülüyor
Göçebe bir tür olan Beyaz öncü kelebeği, Kuzey Afrika’dan Arabistan Yarımadası üzerinden Kuzey Asya’ya ve Avustralya’ya kadar uzanan geniş bir coğrafyada yayılım gösteriyor. Tür, Diyarbakır’ın Hevsel Bahçeleri’nin yanı sıra Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde de eylül-kasım ayları arasında görülebiliyor.
Kelebeğin yaşam döngüsünü anlatan Muhammed Yalçın, çiftleşmeden pupa evresine kadar geçen sürenin hava ve çevre koşullarına bağlı olarak değiştiğini belirtti. Yalçın, bu sürecin yaklaşık 18 ila 35 gün arasında tamamlanabildiğini ifade etti.
Yumurtadan ergin kelebeğe uzanan süreç
Beyaz öncü kelebeğinin üreme süreci, çiftleşmenin ardından dişi kelebeğin yumurtalarını bırakmasıyla başlıyor. Dişi kelebekler, yumurtalarını genellikle aynı gün veya takip eden birkaç gün içinde, çoğunlukla kapari bitkisinin yapraklarına toplu halde bırakıyor.
Yumurtaların çatlaması ve larvaların ortaya çıkması yaklaşık 4 ila 8 gün sürüyor. Sıcak bölgelerde bu süre daha da kısalabiliyor. Yumurtadan çıkan tırtıllar, kapari yapraklarıyla beslenerek büyüyor ve gelişimleri boyunca birkaç kez deri değiştiriyor.
Tırtılların pupa evresine geçecek olgunluğa ulaşması yaklaşık 2 ila 3 haftayı buluyor. Ardından başlayan pupa dönemi, yetişkin kelebeğin ortaya çıkmasıyla tamamlanıyor. Bu son aşama genellikle 1 ila 2 hafta sürerken sıcaklık ve çevre koşulları gelişim süresini etkileyebiliyor.
Hevsel bahçeleri’nin biyolojik çeşitliliği belgeleniyor
Doğada yaptığı gözlemleri fotoğraf ve videolarla kayıt altına alan Muhammed Yalçın, elde ettiği bilgi ve belgeleri bilim çevreleriyle de paylaşıyor. Bu çalışmaların doğadaki canlıların yaşam döngülerinin anlaşılmasına ve araştırmalara katkı sağlaması hedefleniyor.
Yalçın’ın Hevsel Bahçeleri’nde gerçekleştirdiği çalışma, Diyarbakır’ın doğal alanlarında yaşayan türlerin belgelenmesi ve bölgedeki biyolojik çeşitliliğin ortaya konulması açısından önem taşıyor.
