DİYARBAKIR HABER-Türkiye’nin yakın tarihine damga vuran, 12 Eylül 1980 askeri darbesi sonrasındaki insan hakları ihlalleri ve ağır işkencelerle anılan Diyarbakır 5 Nolu Cezaevi, hafıza mekânı olarak geleceğe taşınıyor. Cezaevinin “Anı ve Etnografya Müzesi” ile kültür-sanat merkezine dönüştürülmesi amacıyla yürütülen restorasyon ve içerik çalışmalarının 3’üncü etabında sona gelindi. Planlamalar doğrultusunda mekânın, 2027 yılının ilk aylarında ziyaretçilerini ağırlaması hedefleniyor.
Müzede Neler Sergilenecek?
Yaşananların tanıklığını yeni nesillere aktarmayı amaçlayan müzede, döneme dair kapsamlı bir arşiv ve kişisel eşyalar yer alacak:
Mahkûm Eşyaları ve Mektuplar: O dönemde cezaevinde kalanların şahsi eşyaları, yazdıkları mektuplar ve tuttuğu notlar sergilenecek.
Resmî Belgeler ve Tutanaklar: Mahkeme süreçlerine ilişkin tutanaklar ve dönemin bürokratik arşivleri erişime sunulacak.
Tarihsel Bağlam ve Figürler: Cezaevi iç güvenlik komutanı Esat Oktay Yıldıran ve köpeği Co’nun da yer aldığı dönem yönetimi, tarihsel bir anlatı çerçevesinde işlenecek.
46 Yıl Sonra Aynı Koridorlarda
Dönüşüm çalışmaları sürerken mekân, eski tanıklarını da ağırlıyor. 1981-1984 yılları arasında cezaevinde mahkûm olarak kalan Paşa Akdoğan, 46 yıl aradan sonra ilk kez aynı koridorlarda yürüdü. Yıllar sonra adım attığı koğuşlarda duygusal anlar yaşayan Akdoğan’ın o anları kameralara yansıdı. Akdoğan gibi isimlerin tanıklıkları, müzenin hafıza oluşturma sürecindeki en önemli referans kaynaklarından birini oluşturuyor.
Diyarbakır 5 Nolu Cezaevi Müzesi, açılışıyla birlikte toplumsal hafızayı diri tutan ve geçmişle yüzleşmeye imkân sağlayan bir eğitim ve anma merkezi olarak hizmet verecek.
