DİYARBAKIR HABER - Diyarbakır, Türkiye’nin önemli tütün üretim merkezlerinden biri olmayı sürdürüyor. Özellikle Hazro ve Lice ilçelerinde yetiştirilen kaliteli tütün, hem üreticilerin hem de tütün ticaretiyle uğraşan esnafın en önemli geçim kaynaklarından biri olmaya devam ediyor.
İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre Hazro ilçesinde 654 dekar alanda 99 üretici, Lice ilçesinde ise 287 dekar alanda 42 üretici tütün üretimi gerçekleştiriyor. Böylece kentte toplam 941 dekar alanda 141 üretici tütün ekimi yapıyor.
Hasat döneminin yaklaşmasıyla birlikte Diyarbakır’ın tarihi Sur ilçesindeki tütün kesme atölyelerinde de hazırlıklar başladı. Yaklaşık 10 atölyede 25-30 yıldır sürdürülen geleneksel tütün kesim işi, onlarca kişiye istihdam sağlıyor.
Tütünün kalitesine göre kilogram fiyatı bu yıl 1.200 ile 2.500 lira arasında değişiyor. Geçen yıl en kaliteli tütünün kilogramı yaklaşık 1.700 liradan satılırken, bu sezon özellikle kaliteli üründe fiyatların yükselmesi üreticileri umutlandırdı.
Ancak sektör temsilcileri, tütün satışlarının ağırlıklı olarak hasat sonrasında, kış aylarında hareketlendiğini belirtiyor. Tütün satıcıları ise sigara fiyatlarına gelen zamların kendi satışlarını doğrudan etkilemediğini, tüketicilerin yıllardır doğal ve sarmalık tütüne olan ilgisini sürdürdüğünü ifade ediyor.
“Emek veriyoruz, karşılığını almak istiyoruz”
Hazro’da üretim yapan tütün üreticisi Mehmet Demir, yıl boyunca büyük emek verdiklerini belirterek şunları söyledi:“Bir yıl boyunca tarlada çalışıyoruz. Sulaması, çapası, kırımı oldukça zahmetli. Bu yıl kaliteli ürün bekliyoruz. Fiyatların 2 bin liranın üzerine çıkması üreticiyi biraz olsun rahatlatacaktır. Tek isteğimiz emeğimizin karşılığını alabilmek.”
Lice’de üretim yapan bir başka çiftçi Ahmet Kaya ise tütünün bölge halkı için önemli bir gelir kapısı olduğunu belirterek, “Tütün sadece bizim değil, birçok ailenin geçim kaynağıdır. Köylerde gençler de hasat döneminde çalışıyor. Bu ürün sayesinde yüzlerce aile ayakta duruyor.” dedi.
“25-30 yıldır bu mesleği yapıyoruz”
Sur ilçesinde faaliyet gösteren tütün kesme atölyesi işletmecisi Hasan Yıldız ise sezon öncesi hazırlıkların başladığını ifade ederek,“Önce üreticiden gelen tütün yapraklarını nemlendiriyoruz. Ardından özel makinelerde kesiyoruz. Kesilen tütün daha sonra kurutuluyor ve paketlenmeye hazır hale geliyor. Yaklaşık 25-30 yıldır aynı işi yapıyoruz. Sezon geldiğinde yoğunluk sabahın erken saatlerinden geceye kadar sürüyor.” diye konuştu.
Yıldız, atölyelerde birçok kişinin çalıştığını belirterek, tütün sektörünün sadece üreticiyi değil, nakliyeciden paketlemeciye kadar birçok meslek grubunu da ayakta tuttuğunu söyledi.
“Sigara zamları bizi etkilemiyor”
Sur’da tütün satışı yapan esnaf Murat Aslan ise vatandaşların doğal tütünü tercih ettiğini belirterek, “Sigaraya gelen zamlar bizim işlerimizi doğrudan etkilemiyor. Bizim müşterimiz yıllardır aynı. Kaliteli tütün arayan vatandaş geliyor. Asıl hareketlilik hasat sonrası kış aylarında yaşanıyor. Yeni mahsul çıktığında talep de artıyor.” ifadelerini kullandı.
Kent ekonomisine katkı sağlıyor
Tütün üretimi; ekiminden hasadına, kurutulmasından kesimine, paketlenmesinden satışına kadar birçok aşamada yüzlerce kişiye gelir kapısı oluşturuyor. Diyarbakır’da özellikle Hazro, Lice ve Sur ekseninde oluşan tütün ekonomisi, kırsalda yaşayan ailelerin bütçesine önemli katkı sunarken, yıllardır sürdürülen geleneksel üretim kültürü de yaşamaya devam ediyor.
Üreticiler, bu sezon verim ve fiyatların beklentileri karşılaması halinde hem üretimin artacağını hem de daha fazla ailenin tütün üretimine yönelmeyi sürdüreceğini ifade ediyor.
