DİYARBAKIR HABER -Saadet Partisi Diyarbakır İl Başkanı Abdurrahman Ergin, Ergani ilçesine bağlı Karaburçak köyünü ziyaret ederek Karacadağ pirinci üreticileriyle görüştü. Karacadağ’ın eteklerinde, taşlık ve zorlu arazi koşullarında çeltik üretimi yapan çiftçiler, artan girdi maliyetleri nedeniyle yaşadıkları sorunları Ergin’e anlattı. Üreticiler, özellikle elektrik, mazot, tohum ve işçilik maliyetlerinin her geçen yıl arttığını, buna karşılık ürünlerini istedikleri fiyata satamadıklarını belirtti.
Ergin, Karacadağ pirincinin Diyarbakır ve bölge açısından önemli bir tarımsal değer olduğunu belirterek, üretimin çok zor şartlarda gerçekleştirildiğine dikkat çekti.
“Karacadağ pirinci çok su isteyen bir ürün”
Karacadağ pirincinin bölgenin önemli tarımsal ürünlerinden biri olduğunu belirten Ergin, üretimin gerçekleştirildiği arazilerin zorlu koşullarına dikkat çekti. Ergin, çiftçinin ürünü yetiştirirken ciddi bir maliyet yükünün altında kaldığını belirterek, özellikle elektrik giderlerinin üreticinin en önemli sorunlarından biri olduğunu söyledi. Çeltik üretiminin suya bağımlı olduğunu ifade eden Ergin, suyun kuyulardan pompalar aracılığıyla çıkarılması nedeniyle elektrik maliyetlerinin yükseldiğini vurguladı. Ergin, elektrik giderlerinin yanı sıra işçilik maliyetlerinin de üreticiyi zorladığını belirterek, çiftçinin tüm masrafları karşılamasının ardından elinde yeterli gelir kalmadığını söyledi.
Elektrik faturası çiftçinin belini büküyor
Karacadağ pirinci üreticilerinin en önemli sorunlarından biri ise sulama için kullanılan elektrik. Üreticiler, derin kuyulardan su çıkarmak zorunda kaldıklarını ve bunun ciddi elektrik faturaları oluşturduğunu ifade ediyor. Bir üretici, yaklaşık 215 ile 250 metre derinlikteki sondaj kuyularından su çıkardıklarını belirterek, elektrik faturalarının milyonlarca liraya ulaştığını söyledi. Üretici, “DEDAŞ bize 1,5 milyon liralık fatura çıkarıyor. Biz 3 milyon liralık ürün kaldırıyoruz. 1,5 milyonu DEDAŞ’a, diğer 1,5 milyonu da yaptığımız masraflara ve işçiye gidiyor” sözleriyle yaşadıkları ekonomik sıkıntıyı anlattı. Üreticiye göre, sezon sonunda yapılan tüm hesaplamaların ardından çiftçinin elinde yeterli bir gelir kalmıyor.
“Yüzde 100 ürün kaldırıyoruz, bize bir şey kalmıyor”
Çeltik üreticileri, yüksek maliyetler nedeniyle üretimin giderek sürdürülemez hale geldiğini belirtiyor. Mazot, tohum, elektrik ve işçilik giderlerinin her yıl arttığını ifade eden üreticiler, ürünün satış fiyatının bu maliyet artışlarını karşılamadığını savunuyor. Bir üretici, “Yüzde 100 kaldırdığımız çeltikten bize bir şey kalmıyor” diyerek yaşadıkları tabloyu özetledi. Üreticiler, özellikle mazot fiyatlarındaki artışın tarladaki bütün maliyetleri doğrudan etkilediğine dikkat çekiyor.
Tohum fiyatı yarı yarıya düştü, maliyetler arttı
Üreticiler yalnızca üretim maliyetlerinden değil, ürünün hasat sonrasında yaşadığı fiyat değişimlerinden de şikâyetçi. Bir üretici, nisan ayında aldığı tohum için yaklaşık 140 bin lira ödediğini, bugün ise aynı ürünün yaklaşık 60-70 bin lira seviyelerinde olduğunu ifade etti. Üretici, girdi maliyetleri yükselirken ürün ve tohum fiyatlarında yaşanan değişimlerin çiftçinin ekonomik dengesini bozduğunu belirtti. “Bunların hepsi yakıttan dolayı” diyen üretici, artan mazot ve diğer giderlerin üretimin her aşamasına yansıdığını söyledi.
Taşlık arazide kadınların emeği
Karacadağ pirinci üretiminin yalnızca çiftçiyi değil, bölgede yaşayan çok sayıda işçiyi de doğrudan etkilediği belirtildi. Üreticiler, hasat döneminde yüzlerce kişinin tarlalarda çalıştığını ifade etti. Bir üretici, yalnızca bulundukları bölgede yaklaşık 70 kadının tarlada çalıştığını belirterek, kadın işçilerin yaklaşık bir hafta ila 10 gün boyunca üretim sürecine katıldığını söyledi. Üreticiler, zorlu arazi şartlarında yapılan hasadın önemli ölçüde insan emeğine dayandığını vurguladı.
Yağmur çeltiği yere yatırdı, hasat zorlaştı
Bu yıl üreticilerin karşı karşıya kaldığı sorunlardan biri de yağışlar oldu. Üreticiler, yağmur nedeniyle bazı çeltiklerin yere yattığını ve biçim işleminin zorlaştığını belirtti. Ayakta kalan ürünlerin makinelerle biçildiğini aktaran üreticiler, yere yapışan çeltikleri ise işçilerin elle kaldırarak hasada hazırlamaya çalıştığını söyledi. Bu durumun hem işçilik maliyetlerini artırdığı hem de hasat sürecini zorlaştırdığı ifade edildi.
“Çiftçi artık perişan durumda”
Karacadağ pirinci üreticileri, yaşadıkları ekonomik sıkıntının yalnızca çeltik üretimine özgü olmadığını belirtti. Üretici, “Buğday ekiminde öyle, arpa ekiminde öyle” diyerek bölgedeki diğer tarımsal faaliyetlerde de benzer sorunların yaşandığını dile getirdi. Artan maliyetler nedeniyle çiftçinin üretimden uzaklaşma riskiyle karşı karşıya olduğunu belirten üreticiler, tarımsal desteklerin artırılması gerektiğini söyledi.
Borçlar üreticinin hesaplarını kullanamaz hale getirdi
Üreticilerin anlattığı en dikkat çekici sorunlardan biri ise borçluluk. Bir üretici, kendisinin, babasının ve amcasının icralık olduğunu belirterek, borçlar nedeniyle banka hesaplarını dahi kullanamadıklarını söyledi. Üretici, sezon sonunda milyonlarca liralık gelir elde edilmesine rağmen bunun büyük bölümünün elektrik, işçilik, mazot ve diğer giderlere gittiğini ifade etti. “Gerçekten kolay yetiştirilmiyor. Karacadağ pirinci taşlık arazi istiyor. Çok su istiyor. Buradaki her şey elektrikle oluyor” diyen üretici, üretim şartlarının giderek ağırlaştığını vurguladı.
“Biz ekmeğimizi taştan çıkarıyoruz”
Bir başka çeltik üreticisi ise yaşadığı zorlukları ellerindeki nasırları göstererek anlattı. Üretici, herhangi bir fondan ya da sistem üzerinden kolay kazanç elde etmediklerini belirterek, geçimlerini alın teriyle sağladıklarını söyledi. “Biz ekmeğimizi taştan çıkarıyoruz” diyen üretici, Karacadağ’ın taşlık arazilerinde aylarca çalıştıklarını ifade etti. Beşinci yılı olduğunu belirten üretici, yaklaşık altı aydır tarlada çalıştığını ve taşlık arazi nedeniyle büyük emek harcadığını söyledi. Üretici, yaşadıkları ekonomik sıkıntıya dikkat çekerek, bir tarafta büyük ekonomik kaynakların tartışıldığı bir ortamda diğer tarafta çiftçinin evini geçindirebilmek için mücadele ettiğini dile getirdi.
Ergin: “Çiftçinin Sesini Artık Duyun”
Saadet Partisi Diyarbakır İl Başkanı Abdurrahman Ergin ise ziyaret sırasında yaptığı açıklamada yetkililere çağrıda bulundu. Çiftçinin ciddi ekonomik sıkıntılar yaşadığını belirten Ergin, üreticinin desteklenmesi gerektiğini söyledi. Ergin, “Lütfen bu çiftçinin sesini artık duyun, gerekli destekleri verin” çağrısında bulundu. Tarım sektörünün sürdürülebilirliği açısından çiftçinin ayakta tutulmasının zorunlu olduğunu belirten Ergin, üretimin devam etmemesi halinde bunun toplumun tamamını etkileyeceğini söyledi.
“Silvan Barajı Bir An Önce Tamamlanmalı”
Karacadağ pirinci üreticilerinin temel sorunlarından birinin su olduğunu belirten Ergin, çözüm için Silvan Barajı'na dikkat çekti. Silvan Barajı'nın tamamlanmasının bölge tarımı açısından kritik öneme sahip olduğunu ifade eden Ergin, çiftçinin toprağını suyla buluşturacak yatırımların bir an önce tamamlanması gerektiğini söyledi. Ergin, bölgenin önemli tarımsal yatırımlarından biri olarak nitelendirdiği Silvan Barajı'nın tamamlanmasının çiftçinin üzerindeki elektrik maliyetini de azaltabileceğini savundu.
“Yanlış tarım politikalarının ceremesini halk çekiyor”
Türkiye'nin farklı bölgelerindeki üreticilerin benzer sorunlarla karşı karşıya olduğunu belirten Ergin, Karadeniz'deki fındık, Akdeniz'deki zeytin ve Doğu-Güneydoğu Anadolu'daki buğday üreticilerinin yaşadığı sorunlara dikkat çekti. Ergin, uygulanan tarım politikalarının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savunarak, üreticinin maliyetleri karşılayamadığı bir sistemin sürdürülebilir olmadığını söyledi.
Karacadağ pirinci için kritik çağrı
Karacadağ'ın eteklerinde yapılan ziyaret, bölgenin geleneksel tarımsal üretiminin karşı karşıya olduğu ekonomik sorunları bir kez daha gündeme taşıdı. Taşlık arazilerde, yüksek su ihtiyacı ve ağır çalışma koşulları altında üretilen Karacadağ pirincinde çiftçiler; elektrik, mazot, tohum ve işçilik maliyetleriyle mücadele ediyor. Üreticiler, artan maliyetler karşısında destek beklerken, Saadet Partisi Diyarbakır İl Başkanı Abdurrahman Ergin de yetkililere çağrıda bulunarak çiftçinin üretimden kopmaması için acil adımlar atılması gerektiğini söyledi.
Karacadağ pirincinin geleceğinin yalnızca üreticinin değil, bölgedeki tarımsal istihdamın ve yerel ekonominin geleceği açısından da önem taşıdığına dikkat çekildi.
