Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı (HMGS), ilgili yapılan eleştiriler; Hukuk dışında, başka alanlardan sorular soruluyor gibi mesnetten yoksun iddialar; gerçeği yansıtmaktan uzaktır. Ülkemizde hukuk alanında iyi bir hukukçu kariyeri yapmayı hedefleyenler için düzenlenen önemli bir sınavdır. Bu sınav, hukuk fakültesi mezunları ile yabancı ülkelerde hukuk eğitimi almış ve Türkiye’de denklik belgesi almış bireylerin katılımına açıktır. Ayrıca, idari yargı alanında kariyer yapmayı hedefleyenler için İdari Yargı Ön Sınavı da düzenlenmektedir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, adayların hukuk bilgisini, yargılama usullerini ve ilgili diğer konuları ölçerek, mesleğe girişlerinde bir ölçüt oluşturur. Sınav, yılda iki kez olmak üzere, Nisan ve Eylül aylarında düzenlenecektedir. ÖSYM (Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi) tarafından gerçekleştirilen bu sınavlar, “çoktan seçmeli test” formatında yapılmakta olup, adayların hukuki bilgi düzeyini objektif bir şekilde değerlendirmeyi amaçlar.
Sınavda yer alan konu başlıkları geniş bir yelpazeye yayılmıştır ve temel hukuk derslerini kapsar. Bu dersler arasında Anayasa Hukuku, Medeni Hukuk, İdare Hukuku, Ceza Hukuku, Ticaret Hukuku gibi başlıklar bulunmaktadır. Sınavda her bir konu başlığına ayrılan puanlar belirlenir ve adayların toplam puanı, geçme başarısını belirlemek için kullanılır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, hukuk alanında kariyer yapmayı hedefleyenler için önemli bir geçiş noktasıdır. Başarılı olan adaylar, avukatlık, hakimlik, savcılık, noterlik gibi mesleklerde kariyerlerine devam etmek için gerekli adımları atmaya hak kazanacaklardır. Bu sınav, hukuk camiasının nitelikli ve yetkin profesyonellerle donatılmasına katkı sağlar ve adalet sisteminin işleyişinde önemli bir rol oynar.
Son yıllarda artan üniversite ve mezun sayısından dolayı mezunlar arası bir kalite standardı oluşturmak ve önemli mesleklere adım atılmasından önce böyle bir sınav yapılmasını olumlu nitelendiriyoruz. Dünyada pek çok ülkede avukatlık, hakimlik ve savcılık gibi hukuk mezunlarına has olan meslekleri icra edebilmek için farklı sınavlar yapılmakta olup ülkemizde de hukuk mesleklerine giriş sınavı ile bu durum sağlanmaya çalışılmıştır. Sınavın uygulaması ile ortaya çıkan durumun ülkemiz, öğrenciler ve meslek mensupları
Sınavda yer alan konular, 2547 sayılı Kanunun ek 41. maddesinde belirtilen alanlardan oluşur. Bu alanlar arasında Anayasa Hukuku, İdare Hukuku, Medeni Hukuk, Ticaret Hukuku, Ceza Hukuku, İdari Yargılama Usulü gibi temel hukuk disiplinleri yer alır. Her bir konu başlığının puan değeri farklı olacaktır.
Örneğin, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında Anayasa Hukuku 6 puan, Medeni Hukuk 12 puan, Ticaret Hukuku 10 puan gibi belirli puanlarla değerlendirilir. Aynı şekilde, İdari Yargı Ön Sınavında da farklı konulara belirli puanlar atanır. Adayların başarılı olabilmesi için yüz puan üzerinden en az yetmiş puan almaları gerekmektedir.
Bu nedenle, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’na hazırlanan adaylar, geniş bir konu yelpazesine ve her bir konudan belirli bir puanı alabilmek için hazırlık yapmalıdırlar. Bu şekilde, sınavda başarılı olma şanslarını artırabilirler.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Puanlaması
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında;
a) Anayasa Hukuku 6 puan,
b) Anayasa Yargısı 2 puan,
c) İdare Hukuku 6 puan,
ç) İdari Yargılama Usulü 4 puan,
d) Medeni Hukuk 12 puan,
e) Borçlar Hukuku 10 puan,
f) Ticaret Hukuku 10 puan,
g) Hukuk Yargılama Usulü 8 puan,
ğ) İcra ve İflas Hukuku 6 puan,
h) Ceza Hukuku 8 puan,
ı) Ceza Yargılama Usulü 6 puan,
i) İş Hukuku 6 puan,
j) Vergi Hukuku 4 puan,
k) Vergi Usul Hukuku 2 puan,
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı
l) Avukatlık Hukuku 4 puan,
m) Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi 4 puan
n) Türk Hukuk Tarihi 2 puan,
olarak puanlanır ve yüz puan üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır.
İdari Yargı Ön Sınavında ise;
a) Anayasa Hukuku 8 puan,
b) Anayasa Yargısı 2 puan,
c) İdare Hukuku 10 puan,
ç) Türk İdari Teşkilatı 6 puan,
d) İdari Yargılama Usulü 8 puan,
e) Medeni Hukuk 8 puan,
f) Borçlar Hukuku (Genel Hükümler) 8 puan,
g) Ticari İşletme ve Şirketler Hukuku 4 puan,
ğ) Hukuk Yargılama Usulü 6 puan,
h) Ceza Hukuku (Genel Hükümler) 4 puan,ı) Ceza Yargılama Usulü 4 puan,
i) Vergi Hukuku 10 puan,
j) Vergi Usul Hukuku 4 puan,
k) Maliye ve Ekonomi 10 puan,
l) İmar ve Çevre Hukuku 4 puan,
m) Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi 4 puan, şeklinde olacaktır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavına Girmeden Staj Yapılabilir Mi?
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’na (HMGS) girmeden staj yapmak, belirli hukuk mesleklerine yönelik olarak belirlenen şartlara bağlıdır. HMGS, hâkimlik, savcılık, avukatlık ve noterlik gibi hukuk mesleklerine girişte önemli bir aşamadır ve bu meslekler için staj yapmadan önce başarılı olunması gereken bir sınavdır. Dolayısıyla Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’na girmeden yasal staj başlatmak mümkün olmayacaktır.
İlgili kanunlarda belirtilen şartlara ek olarak, hâkim ve savcı yardımcılığı sınavına girmek ve avukatlık veya noterlik stajına başlamak için Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı veya İdari Yargı Ön Sınavı’nda başarılı olmak gerekmektedir. Bu durum, söz konusu meslekler için temel bir gerekliliktir ve adayların bu sınavlarda başarılı olmaları staj başvurularının kabul edilmesi için zorunludur.
Bu nedenle, hukuk mesleklerinde staj yapabilmek için öncelikle HMGS veya İdari Yargı Ön Sınavı’nda başarılı olunması gerekmektedir.