Diyarbakır’ın son dönemlerde yetiştirdiği en tanınmış müzisyenlerinden olan Hayri Yoldaş, 12 Eylül 2021 günü vefat etti. Dolayısı ile bugünkü yazımızı bu değerli sanatçımıza ayırdık.
Hayri Yoldaş, 1956 yılında Diyarbakır’da dünyaya geldi. Türk Halk Müziği araştırmacısı, saz sanatçısı, koro şefi, besteci, şair ve yazardır.
İlkokul, ortaokul, lise ve yüksek okulu Diyarbakır'da tamamladı. Müziğe İlkokul yıllarında ağabeyi Aşık Zülfü Yoldaş'ın bağlamasıyla başladı. 1976 da ifa ettiği askerlik görevinin ardından 1978'den 1985 yılına kadar gazinolarda profesyonel elektro bağlama icracılığı yaptı. 1986 tarihinde Dicle Üniversitesi Rektörlüğünde göreve başladı.
1992 yılında kurulan D.Ü. Rektörlüğü T.H.M Korosuna şef saz olarak seçildi ve koroda dört yıl yaptığı şef bağlama icracılığı sonunda 1995 yılında Koronun başına şef olarak getirildi. 2002 yılına kadar devam ettiği koro şefliği döneminde Dicle Üniversitesi adına onlarca Halk Konseri yönetti. Konserlerinde yazdığı mizansenler, derlemeler ve şiirler yer aldı. Üniversite korosunu ilk defa üniversitelerarası yarışmalarda temsil ederek başarılar kazandırdı.
Hayri Yoldaş, sekiz yıl "Şark Bülbülü Celâl Güzelses"i Anma gecelerini üniversite adına tertipleyerek geniş katılımlarla yönetti. Yönettiği etkinliklerin ardından çeşitli kurumlarca teşekkür belgeleriyle ödüllendirildi. Mahalli Televizyonlara 200'e yakın müzik programları hazırlayıp yönetti. MESAM üyesi olan Hayri Yoldaş'ın TRT - THM Türkü Repertuarında Diyarbakır’dan derlemeleri bulunmaktadır.
21 Haziran 1943’te Celâl Güzelses'in kurduğu ve daha sonra ilgisizlikten kapanan “Diyarbakır Musiki Cemiyeti”ni 22 Haziran 2004 tarihinde “Diyarbakır Mûsikisini Yaşatma Derneği” olarak yeniden kurdu. Bu derneğin koro şefliğini ve genel başkanlığını iki yıl yürüttükten sonra talep üzerine “Celal Güzelses Mûsiki Derneği”ni 28 Mayıs 2006 tarihinde, merhumun kızı Nevin Güzelses ile birlikte Diyarbakır'da kurarak genel başkanlığını ve koro şefliğini yürüttü.
Hayri Yoldaş, kurduğu “Velime Grubu” ve “Eyvan Grubu” ile TRT Diyarbakır GAP Radyosunda Periyodik Programlarla Diyarbakır otantik müziğini duyurmakta ve yaymaktaydı..
Hayri Yoldaş, ömrünü Diyarbakır ve bölge musikisini araştırmaya adamış bir sanatçı olarak TRT Türk Halk Müziği repertuarına önemli eserler kazandırdı. Ve yerel kaynaklardan çok sayıda türkü derleyip notaya aldı.
TRT ve halk musikisi arşivlerinde Hayri Yoldaş ismiyle öne çıkan derleme ve nota çalışmalarında yer aldığı bilinen başlıca türküler şunlardır:
Neylerem Köşkü Sarayı (Kaynak Kişi: Hüsnü İpekçi / Notaya Alan/Derleyen: Hayri Yoldaş)
Kırklar Dağı Kaderime Ağlarım (Eşref Atay ile birlikte kaynak kişiliğini veya derlemesini yürüttüğü, Diyarbakır yöresine ait ünlü bir eserdir)
Nerde Dayzam Nerde Kekom Bilmiyem (Dicle yöresine ait Zazaca halk ezgilerinden derleyip seslendirdiği çalışmalardan biridir)
Öne Çıkan Eserleri:
"Benim Canım Diyarbakır" (Sözleri Ecz. İrfan Rıza Yazıcıoğlu'na ait olan bu eserin bestesi Hayri Yoldaş'a aittir).
"Ah Bibi" (Sözleri Araştırmacı-Yazar Mevlüt Mergen'e ait olan, bu eserin bestesi Hayri Yoldaş’a aittir.)
Hayri Yoldaş, bireysel olarak TRT repertuarına sunduğu bu somut eserlerin yanı sıra, kurucusu olduğu Diyarbakır Mûsikisini Yaşatma Derneği bünyesinde yüzlerce mahalli ezgiyi, kaybolmaya yüz tutmuş Diyarbakır divanlarını, hoyratlarını ve kırık havalarını derleyerek genç kuşaklara aktardı. Sanatçının tüm bu müzikal mirası ve anıları, oğlu Keman sanatçısı Erkan Yoldaş tarafından hazırlanan "Üstad Hayri Yoldaş'ın Anlatımıyla Diyarbakır Musikisi" adlı kitapta da detaylıca bir araya getirildi.
Hayri Yoldaş, hem Diyarbakır musikisini koruma altına alan bir araştırmacı hem de bölge kültürünü geleceğe taşıyan üretken bir sanatçıydı.
TRT Repertuarı Derlemeleri: MESAM üyesi olan sanatçının, TRT Türk Halk Müziği repertuarına kazandırdığı 20 adet resmi derlemesi bulunmaktadır.
Özgün Besteleri: Kendisine ait 30 civarında özgün bestesi ve TRT arşivlerinde yer alan çalışmaları mevcuttur.
Kitapları ve Yazılı Eserleri
Hayri Yoldaş, Diyarbakır mûsikîsinin kurucu figürlerini ve taş plak dönemini belgeleyen önemli kaynak kitaplar kaleme almıştır:
Taş plaklarda "Şark Bülbülü" Celal Güzelses (2005): Diyarbakır Valiliği ve Dicle Üniversitesi Basımevi tarafından basılan bu prestij eseri, şehrin en büyük ses sanatçılarından Celal Güzelses'in hayatını, belgelerini, fotoğraflarını ve taş plak arşivini bir araya getirir
Üstad Hayri Yoldaş'ın Anlatımıyla Diyarbakır Mûsikîsi ve "Şark Bülbülü" Celal Güzelses: Genişletilmiş anı, röportaj ve araştırma formatında yayınlanan, yerel müzik tarihine ışık tutan kaynaklarından biridir.
Sadece kendi üretimiyle sınırlı kalmamış; Celal Güzelses başta olmak üzere Diyarbakır kültürüne yön vermiş eski ustalara ait eski ses kayıtlarını, fotoğrafları, mektupları ve hatıratları toplayarak yok olmaktan kurtarmıştır.
MÜZİĞE ADANA BİR ÖMÜR
44 yıllık müzik hayatına yedi yıllık Dicle Üniversitesinde Türk Halk Müziği Korosu şefliği, TRT Diyarbakır Radyosu bir yıl canlı yayın koro şefliği, Üç musiki Derneği Yönetim Kurulu Başkanlığı, mahalli repertuar araştırmacılığı ile çalışmalar yapan Yoldaş, Diyarbakır repertuarına 50 cıvarında beste ve derleme kazandırdı.
Eserlerinin bir bölümü Kültür Bakanlığı Devlet Klasik Türk Müziği Korosu tarafından bir konser şeklinde icra edildi.
Diyarbakır musikisine ivme kazandırmak için gençlik koroları kurarak, kitaplarındaki eserlere yer verip, yöre musikisinin yayılmasına öncülük etti. Bir çok kurum ve kuruluş tarafından ödüle layık görüldü.
Diyarbakır’ımızın güzide insanı, Musiki üstadı, Müzik hocası, Bestekâr, Söz yazarı, Ses ve saz sanatçısı, yeri doldurulamayacak beyefendi bir hemşehrimiz olan Hayri Yoldaş 5 yıl önce sevenlerine ve müzik dünyasına veda etti.
Mütevazi, çalışkan ve dürüst bir Diyarbekir beyefendisi olan Hayri Yoldaş, evli ve üç çocuk babasıydı. Ömrünün en verimli çağında genç yaşta hayata veda eden bu değerli hemşehrimizi vefatının 5. Yıldönümünde rahmet, minnet ve saygıyla anıyoruz. Ruhu şad, mekânı cennet olsun…
