20 yaşındayım. Büyüklerimiz sık sık bizim kuşağın eskisi gibi olmadığını, saygının, sevginin, utanma duygusunun ve değerlerin giderek kaybolduğunu söylüyor. Belki haklı oldukları noktalar var. Ama hiç düşündük mü, biz neden böyle olduk? Bize hangi dünyayı bıraktılar ve biz o dünyanın içinde neyi kaybettik?

20 yaşındayım. Hayata dair henüz öğrenecek çok şeyim var. Ama etrafıma baktığımda, yalnızca benim kuşağımı değil, içinde yaşadığımız toplumun tamamını ilgilendiren bir değişim görüyorum.

Eskiden ahlak denildiğinde dürüstlük, vicdan, başkasının hakkına saygı, sözünde durmak, emek vermek ve dayanışma akla gelirdi. Bugün ise bu kavramların yerini zaman zaman görünür olmak, güçlü görünmek, para kazanmak, beğenilmek ve başkalarının önüne geçmek alıyor.

Bize sık sık, "Sizin kuşağınız çok değişti" deniliyor. Doğru, değiştik. Ancak değişimi yalnızca gençlerin omuzlarına yüklemek ne kadar adil?

Çünkü biz bu topluma dışarıdan gelmedik. Bu toplumun ailelerinde büyüdük, okullarında eğitim gördük, sokaklarında yürüdük. Televizyonlarını izledik, sosyal medyasında yetiştik. Dolayısıyla bugün gençlerde gördüğümüz değişimin nedenlerini ararken biraz da yetişkinlerin dünyasına bakmak gerekiyor.

Bize anlatılanlarla gördüklerimiz birbirini tutmuyor

Çocukluğumuzdan beri dürüst olmamız gerektiği söylendi. Ama çevremizde dürüstlüğün her zaman kazandırmadığını gördük. Hak yemememiz istendi. Fakat hakkın bazen liyakatle değil, tanıdıkla, bağlantıyla ve güçle dağıtıldığına tanıklık ettik.

Çalışmanın, emek vermenin ve sabretmenin değerli olduğu anlatıldı. Ancak kimi zaman hiçbir emek vermeden yükselenlerin, hak etmediği halde önemli makamlara gelenlerin, başkasının emeği üzerinden kazanç sağlayanların daha fazla itibar gördüğünü gördük.

Sonra bize dönüp ahlaklı olmamız söylendi.

Peki, ahlak yalnızca güçsüzün uyması gereken bir kural mı? Dürüstlük yalnızca kaybedecek bir şeyi olmayanların mı erdemi?

Bir genç, toplumda adaletin işlemediğini düşündüğünde, emeğin karşılığını bulmadığına inandığında ve kuralların herkese eşit uygulanmadığını gördüğünde değerlerle kurduğu ilişki de sarsılıyor.

Bu, yanlış davranışları haklı çıkarmaz. Ama o davranışların hangi ortamda ortaya çıktığını anlamamıza yardımcı olur.

Sosyal medya: Yeni dünyanın aynası mı, yeni bir ahlak ölçüsü mü?

Bugün gençlerin önemli bir bölümü hayatının ciddi bir kısmını sosyal medyada geçiriyor. Orada herkes mutlu, herkes başarılı, herkes güzel, herkes zengin ve herkes bir şeyleri başarmış gibi görünüyor.

İnsanlar artık yalnızca yaşadıklarını değil, yaşadıklarının başkaları tarafından nasıl görüleceğini de düşünüyor.

Bir yemeğin tadından önce fotoğrafının nasıl çıkacağı, bir gezinin kendisinden önce sosyal medyada nasıl görüneceği, bir ilişkinin samimiyetinden önce ne kadar ilgi göreceği önem kazanabiliyor.

Beğeni sayıları, takipçiler ve görüntülenmeler zaman zaman insanın kendisini değerlendirme ölçüsüne dönüşüyor.

Böyle bir dünyada gençlerin görünür olmayı değerli bulmasına şaşırabilir miyiz?

Üstelik sosyal medyada en çok ilgi gören içeriklerin önemli bir bölümü öfkeyi, gösterişi, aşağılamayı ve kolay yoldan zengin olma hayalini besleyebiliyor. Sabır ve emek gerektiren işler görünmez kalırken, birkaç saniyelik bir görüntü milyonlara ulaşabiliyor.

Elbette sosyal medya tek başına ahlaki değişimin nedeni değil. Ancak neyin değerli, neyin başarılı ve neyin kabul edilebilir olduğuna ilişkin algılarımızı etkileyen güçlü bir alan. Devam Edecek; Gençler neden geleceğe değil, bugüne tutunuyor?